Zakaz korzystania z telefonów komórkowych i pokrewnych urządzeń w szkołach i przedszkolach w roku szkolnym 2026/2027 – na czym dokładnie polega „zakaz telefonów” zgodnie z nowymi przepisami prawa oświatowego i czy na tych samych zasadach dotyczy przedszkoli, szkół podstawowych, jak i szkół ponadpodstawowych?

W dniu 1 września 2026 r. wchodzą w życie przepisy ustawy z dnia 3 lipca 2026 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe (Dz.U. z 2026 r., poz. 1036), która wprowadziła zakaz korzystania z telefonów komórkowych i pokrewnych urządzeń w szkołach podstawowych i przedszkolach. W szkołach ponadpodstawowych natomiast – statut szkoły będzie mógł zawierać zakaz korzystania z tych urządzeń albo określać inne warunki ich używania.

Nowe przepisy dotyczące zakazu korzystania z telefonów komórkowych i pokrewnych urządzeń w szkołach i przedszkolach w roku szkolnym 2026/2027, przewidują przede wszystkim:

  • wprowadzenie zakazu korzystania przez dzieci w przedszkolach oraz uczniów szkół podstawowych z telefonów komórkowych oraz innych urządzeń umożliwiających komunikację na odległość lub rejestrowanie obrazu lub dźwięku – zarówno na terenie przedszkola lub szkoły, jak i podczas zajęć edukacyjnych poza nimi. Zakaz nie obejmie wycieczek szkolnych i pobytu w internacie (gdzie decyzję o warunkach korzystania z telefonów komórkowych i innych urządzeń pokrewnych, przekazano na poziom statutu szkoły), a także korzystania poza godzinami zajęć z infrastruktury przedszkola lub szkoły (np. sportowej, którą szkoła udostępnia mieszkańcom);
  • przyznanie szkołom ponadpodstawowym możliwości wprowadzenia zakazu albo określenia innych warunków korzystania z urządzeń elektronicznych w ich statutach, z uwzględnieniem ustawowych wyjątków;
  • wprowadzenie jasnych wyjątków od zakazu obejmujących sytuacje:
    • gdy korzystanie z urządzenia odbywa się za zgodą nauczyciela i służy realizacji programu nauczania, sprawdzeniu wiedzy lub kontaktowi z rodzicem w sytuacji nagłej;
    • gdy uczeń posiada okresową zgodę dyrektora szkoły ze względu na stan zdrowia, niepełnosprawność lub inne szczególne potrzeby;
    • zagrożenia życia, zdrowia lub mienia;
  • przewidzenie możliwości zorganizowania przez szkołę miejsca lub miejsc przechowywania urządzeń oraz – jeśli szkoła takie miejsca zapewni – obowiązku odkładania do nich telefonów komórkowych i pokrewnych urządzeń przez uczniów, z jednoczesnym zagwarantowaniem poszanowania prawa do prywatności. Szczegółowe rozwiązania będą ustalane przez społeczność szkolną – w porozumieniu z rodzicami i nauczycielami oraz po zasięgnięciu opinii uczniów;
  • wskazanie, by programy profilaktyczno-wychowawcze szkół opracowywać ze szczególnym uwzględnieniem potrzeb uczniów w zakresie korzystania z technologii informacyjno-komunikacyjnych, w tym internetu, a także nałożenie na rodziców obowiązków współpracy ze szkołą w zakresie przestrzegania projektowanych warunków i zakazów, a także kształtowania wśród ich dzieci postaw w zakresie higieny cyfrowej oraz odpowiedzialnego korzystania z technologii informacyjno-komunikacyjnych, w szczególności z Internetu;
  • doprecyzowanie, że w przypadku naruszenia zakazu lub warunków korzystania z urządzeń (tam, gdzie nie ma zakazu) szkoła stosuje środki przewidziane w przepisach prawa i statucie, w szczególności:
    • działania wychowawcze (np. upomnienie, kontrakt wychowawczy);
    • obniżenie oceny zachowania;
    • kary statutowe.

Jak podkreśla Kuratorium Oświaty w Warszawie – nowe regulacje, dotyczące zakazu korzystania z telefonów komórkowych i pokrewnych urządzeń w szkołach i przedszkolach, są elementem spójnej polityki edukacyjnej państwa, której celem jest bezpieczeństwo i dobrostan uczniów. Równolegle – od 1 września 2026 r., w szkołach mają zostać wzmocnione treści dotyczące higieny cyfrowej i edukacji medialnej. Zmiany te mają być realizowane zarówno w ramach nowych podstaw programowych (Reforma26. Kompas Jutra), jak i obowiązkowego przedmiotu edukacja zdrowotna. Działania te mają się wzajemnie uzupełniać i wspierać odpowiedzialne korzystanie z nowych technologii przez uczniów.

Zakaz korzystania z telefonów komórkowych i pokrewnych urządzeń w szkołach i przedszkolach w roku szkolnym 2026/2027 – jakie urządzenia obejmie „zakaz telefonów”, zgodnie z nowymi przepisami prawa oświatowego?

Zgodnie z art. 98a ust. 1 oraz art. 102a ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (dodanymi ustawą z dnia 3 lipca 2026 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe) – w szkołach podstawowych i przedszkolach zakazane będzie korzystanie przez uczniów/dzieci „z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych umożliwiających porozumiewanie się na odległość lub rejestrowanie obrazu lub dźwięku”. Zakaz korzystania z ww. urządzeń w szkołach podstawowych nie został natomiast uregulowany na poziomie ustawowym, a – zgodnie z art. 98 ust. 1 pkt 17a ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (dodanym ustawą z dnia 3 lipca 2026 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe) – będzie mógł zostać wprowadzony w statucie szkoły.

Ważne

Nowe zasady obejmą wszystkie urządzenia spełniające powyższą definicję ustawowo („telefony komórkowe i inne urządzenia elektroniczne umożliwiające porozumiewanie się na odległość lub rejestrowanie obrazu lub dźwięku”). W konsekwencji, zakazane będą m.in.:

  • telefony komórkowe,
  • laptopy,
  • tablety,
  • smartwatche i inne inteligentne zegarki,
  • kamery i aparaty,
  • radia,
  • dyktafony,
  • krótkofalówki.

Zakazem nie będą natomiast objęte m.in.:

  • klasyczne zegarki (tj. jedynie z funkcją mierzenia czasu),
  • standardowe kalkulatory czy
  • urządzenia służące do pomiarów medycznych (np. glukometry).

Zakaz dotyczy przy tym wyłącznie urządzeń osobistych uczniów, a nie urządzeń pozostających na wyposażeniu szkoły (takich jak np. tablice interaktywne, z których uczniowie korzystają za zgodą nauczyciela).

Zakaz korzystania z telefonów komórkowych i pokrewnych urządzeń w szkołach i przedszkolach w roku szkolnym 2026/2027 – „zakaz telefonów”, zgodnie z nowymi przepisami prawa oświatowego, zacznie obowiązywać od 1 września czy dopiero od 31 grudnia 2026 r.?

Zgodnie z art. 3 ustawy z dnia 3 lipca 2026 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe – nowe przepisy prawa oświatowego, dotyczące zakazu korzystania z telefonów komórkowych i pokrewnych urządzeń w szkołach i przedszkolach – wchodzą w życie z dniem 1 września 2026 r.

Ważne

Celem umożliwienia szkołom przygotowania się do nowych regulacji – ustawodawca przewidział jednak również przepis przejściowy, zgodnie z którym – termin na dostosowanie statutów w szkołach do nowych zasad korzystania z telefonów komórkowych i urządzeń pokrewnych, został wydłużony do 31 grudnia 2026 r. (zgodnie z art. 2 ust. 1 nowelizacji). W okresie od dnia 1 września 2026 r. do dnia dostosowania statutu do nowych zasad korzystania z telefonów komórkowych i urządzeń pokrewnych (tj. najpóźniej do dnia 31 grudnia 2026 r.) – pozostają w mocy dotychczasowe postanowienia statutu szkoły w zakresie warunków wnoszenia i korzystania z telefonów komórkowych i innych urządzeń elektronicznych na terenie szkoły, obowiązujące przed dniem wejścia w życie ustawy z dnia 3 lipca 2026 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe.

Zakaz korzystania z telefonów komórkowych i pokrewnych urządzeń w szkołach w roku szkolnym 2026/2027, ale – szkoła nie może zakazać uczniowi wnoszenia telefonu (lub innego urządzenia pokrewnego) na teren placówki

Celem ułatwienia szkołom (a konkretnie dyrektorom szkół i nauczycielom) dostosowania się do nowy zasad dotyczących korzystania z telefonów komórkowych i pokrewnych urządzeń w szkołach – Ministerstwo Edukacji Narodowej przygotowało praktyczny przewodnik pt. „Szkoła podstawowa bez smartfonów”.

Ważne

W przewodniku tym, MEN zwraca uwagę m.in. na jeden z istotnych aspektów nowych zasad, a mianowicie – iż w przypadku szkół podstawowych (oraz szkół artystycznych realizujących kształcenie ogólne w zakresie szkoły podstawowej) zakaz dotyczący telefonów komórkowych i innych urządzeń pokrewnych (tj. urządzeń elektronicznych umożliwiających porozumiewanie się na odległość lub rejestrowanie obrazu lub dźwięku) obejmuje wyłącznie korzystanie z tych urządzeń, a nie wnoszenie ich na teren szkoły. A zatem – szkoła nie można wprowadzić, w swoim statucie, zakazu wnoszenia urządzeń do szkoły. Wprowadzenie takiego zakazu spowodowałoby bowiem odebranie m.in. uczniom dojeżdżającym do szkoły możliwości kontaktu z rodzicami w trakcie drogi do szkoły i domu.

Zgodnie z art. 98 ust. 1 pkt 17a ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (dodanym ustawą z dnia 3 lipca 2026 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe) – w szkołach ponadpodstawowych również może (ale w tym przypadku na zasadzie dobrowolności) zostać wprowadzony zakaz korzystania przez uczniów z telefonów komórkowych i innych urządzeń pokrewnych, ale także nie może zostać wprowadzony zakaz wnoszenia ww. urządzeń do szkoły.

W przedszkolach natomiast – w przeciwieństwie do szkół – zgodnie z art. 102a ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (dodanym ustawą z dnia 3 lipca 2026 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe) zakaz obejmuje zarówno korzystanie przez dzieci z telefonów i innych urządzeń pokrewnych, jak i wnoszenie ww. urządzeń na teren placówki.

Zakaz korzystania z telefonów komórkowych i pokrewnych urządzeń w szkołach w roku szkolnym 2026/2027 – skoro szkoła nie może zakazać uczniowi wnoszenia telefonu (lub innego urządzenia pokrewnego) na teren placówki, to w jaki sposób urządzenia mają być przechowywane i kto ponosi za nie odpowiedzialność?

Jak wyjaśnia MEN we wspomnianym powyżej przewodniku – z uwagi na różnorodność szkół – ustawa nie wprowadza jednej ścieżki egzekwowania zakazu. Daje możliwość, by każda społeczność szkolna wybrała taki mechanizm, który będzie dla niej najlepszy.

Dopuszczalne przez ustawę jest zatem każde rozwiązanie (w zakresie sposobu przechowywania telefonów komórkowych i innych pokrewnych urządzeń, należących do uczniów), które zapewni odpowiednie egzekwowanie zakazu. Mogą to być np.:

  • przegródki lub koszyki na urządzenia w salach lekcyjnych,
  • szafki dla uczniów,
  • indywidualne etui lub saszetki magnetyczne,
  • miejsca przechowywania urządzeń (np. sekretariat lub pokój nauczycielski),
  • przechowywanie urządzeń w plecakach podczas pobytu w szkole.

Ustawa pozostawia każdej szkole możliwość wyboru rozwiązania, które będzie dla niej najbardziej efektywne. Taka decyzja ustawodawcy wynika również z tego, że część szkół posiada już rozwiązania infrastrukturalne, które będą wykorzystywane do egzekwowania nowego zakazu.

Ważne

W zakresie odpowiedzialności za urządzenia – uzasadnienie do ustawy odsyła natomiast do ogólnych regulacji Kodeksu cywilnego. Oznacza to, że – za szkodę odpowiedzialność ponosić będzie ten, kto ją wyrządzi. Gdy zatem mowa np. o kradzieży – odpowiedzialność cywilną i karną będzie ponosiła ta osoba, która telefon komórkowych (urządzenie) ukradła lub zniszczyła. Odpowiedzialność szkoły jest ograniczona tylko do sytuacji, gdy będzie można wykazać, że nie dochowała obowiązku bezpiecznego przechowywania urządzeń. Jeśli nadzór będzie sprawowany poprawnie albo szkoda nastąpi w wyniku zdarzenia losowego – wówczas szkoła nie będzie ponosić odpowiedzialności za takie szkody.

Podstawa prawna:

  • Ustawa z dnia 14 grudnia 2016 r. – Prawo oświatowe (t.j. Dz.U. z 2026 r., poz. 820)
  • Ustawa z dnia 3 lipca 2026 r. o zmianie ustawy – Prawo oświatowe (Dz.U. z 2026 r., poz. 1036)

Źródło: infor.pl